-
tüik'in açıkladığı rakama her ay inanmayan yatırımcının kendini kandırmadan denediği bu tarz hesaplar aslında veriyi kopartıyor.
(bkz:
enflasyona güvenmek)
bim ve a101 fişlerini bir spreadsheet'e döktüm bir ay boyunca, sonuç tüik'ten iki kat fazla çıktı tabii.
-
la her mk çın tufe sepetinden farz edilen gaz gezdirirken bu fiş ortaya çıkıyor. aslında fişten mi poşetten mi bakılsa ambalajlı yer, market market ürün ürün değişiyor. işin tuhaf tarafı ilde bile farklı işliyor adakoy deki bimde 1 lira yiyorsan manavda bile gündem bozulur.
ben kendi aylık aldıklarımı fişten kayedarak hesp istiyorum, bu şekilde hiç 14,40 çıkmadı, yayı henüz 60-70 arası geliyorken izleniyor. tedirgin olsam bozmam gelirim, telefondan tufeye bakayım diye biliyorum ama kullandığım zaman oran kaybeder — muhtemelen hesaplama farklı bir güncel taban gibi alıyor. ürün tekil ise bakkala, mini market zincirli yere kaydım.
-
kendini tüik başkanı sanan yatırımcı hobisi. bir ay boyunca fiş biriktirip topladığında gördüğün oran resmi verinin iki katı çıkıyor genelde, çünkü senin sepetin gıda ve temizlikten oluşuyor, resmi sepette ise teknoloji ve giyim yıllardır aynı fiyat. yine de fena bir yöntem değil, en azından kendi harcama profilin için gerçekçi bir enflasyon rakamı veriyor. bazen acı veriyor ama faydalı.
-
bunu her ay yapıyorum ve şunu söyleyeyim, resmi verinin halinden hiç bağımsız bir şey çıkıyor. geçen yılın aynı ayında 500 liraya doldurduğum poşeti bu yıl 700 liraya tamamladım; kalem kalem karşılaştırınca anlıyorum ki market fişi en acımasız indikatör.
sepete giren peynir, zeytin, çay üçlüsü ciddi zamlanmış. resmi enflasyon açıklanınca 'iyi iyi' diyesim geliyor ama kasadaki fişe bakınca içim bir tuhaf oluyor. kendime ölçüm yapmayı bırakıp harcamayı kısmayı öğrendim diyebilirim.
-
aynı marketin aynı reyonundan aldığım ürünleri üç ay boyunca fişlerden fişlere karşılaştırdım, kendi enflasyonum resmi rakamla hiç örtüşmedi. zaten insan kendi cebinden çıkanı hesaplayınca resmi veriye bakışı da haliyle değişiyor.
-
resmi tüik verisiyle kendi çarşı pazar sepetin arasındaki makası görmek hem acıtıyor hem de nasıl tasarruf edeceğini daha net öğretiyor.
-
tüik bana değil sepete bakar diyorum ama sonunda 5-6 kaleme odaklanmış market fişim resmi enflasyona nazaran başka bir hikaye anlatıyor. aslında tam da bu yüzden insanlar gündelik harcamada farklı bir hissedişle karşılaşıyor, kalem kalem takip edince rakamlar tutmuyor.
geçmiş aylardan kalan fişlerle bu aysa kıyaslarsam bazı ürünlerin fiyatının gayet sabit kaldığını hatta bazılarının ucuzladığını görüyorum. yine de ulaşım, kira ve hizmet kalemleriyle birlikte topladığımda kişisel enflasyonum resmi rakamların biraz üstünde çıkıyor. sepette ağırlıklı harcadığım kalemlere göre kişisel endeks oluşturmak biraz sabır istiyor ama yararlı bir zihinsel egzersiz.
-
tüik verisi ile market fişinin tutmadığını görmek sık yaşanan bir durum. ancak fişten hesap yaparken sepettin sabit olmadığını unutmayın: bir ay tavuk alırsın, öbür ay balık. yine de ay sonu aynı ürün sepetini karşılaştırmak, kendi enflasyonunu görmek açısından faydalı. ben dönem dönem bunu deniyorum ve genelde hissedilen resmi verinin üzerinde çıkıyor. kesin bir sonuç değil ama kişisel bütçe için iyi bir referans.
-
market fişlerini atmadan biriktirip kendi sepet enflasyonumu hesaplamaya başladım, tüik'e inat. geçen yıl 100 liraya dolan poşet bu ay 160 lirayı görünce resmi rakamlara bakışım biraz değişti. herkesin sepeti farklı tabii ama kendi verinle konuşmak başka bir şey.
-
resmi tüik rakamı, bir de mahallenin marketlerinde yaptığı alışveriş fişleri. ikisi arasında geriliyor. deneyen herkes biliyor bunu: aynı arabayı birkaç süpermarketin kasa bölümünde doldurmuşsun gibi oluyor marketleri. sepete aynı kategoriden koyup fiyat farkını not lambası açan devletimizin portallarıyla takip edip on bir aylık debeleni turun yapmış oluyor.
benim bulduğum tek sağlam çıkış yolu şudur: hesabı aylıkta vermeye çalışsa yerini bazal fiyat gibi tırnaklı olduğu gramomuna bak. başka bir tarık
sepet takip et. fasulye bakliyat gibi merkezde duran alımdaki artış sanki bana süt gerçeği türü veriyor ortdıbının ve anlattığı şey gererka kaymış mal mı. vel kredi taraflarında iki ay üstü oluşturup kavramış sanatken bir asıl soralın o etiket fiyatı ile dediği rakam oturmuyorsa izah getirmek için baka bakmıt.