-
bankada paranı tutup faiz almak kolay görünüyor, gecelik bile bir getiri var. lakin her ay enflasyon rakamı açıklandığında hesap makinesini elime alıyorum, faiz getirisiyle fiyat artışını kıyaslayınca işin rengi değişiyor.
misal gibi net mevduatın yüzde 45 verdiğini düşünelim, resmi enflasyon yıllık yüzde 65 gelirse paran reel olarak erimeye devam ediyor. bankacılar sana nominal getiriyle hava atar, market fişine bakınca mesele netleşir. faizi tek başına rakam olarak görmek yerine sepetin bütünüyle ölçmek lazım, yoksa aldatmaca oluyor.
-
nominal faize bakıp 'faiz aldım' demek kolay, ama reel getiriyi hesaplayınca iş değişiyor; brüt faizden vergi düşünce elde edilen net, tüfe'nin yanına bile yaklaşamıyor çoğu dönem. kısa vadeli park için mantıklı, 'yatırım' diye nitelendirince insan kendini kandırıyor.
-
genel geçer cevap "hayır" ama işin teknik kısmı biraz daha karışık; tüfe açıklandığı gibi mi, hissedilen enflasyon mu baz alınıyor, brüt mü net mi diye bakmadan bu soruya net cevap vermek zor.
kağıt üstünde birkaç puan önde görünen mevduat faizi, stopaj ve gerçek sepet enflasyonu girince çoğu ay ekside kalıyor.
-
kağıt üstünde faiz enflasyonun üstünde görünüyor ama sepete girince o fark kayboluyor, çünkü tüik'in sepetiyle benim market sepetim aynı değil. yine de nakit durmasındansa vadeliye bağlamak daha az acı veriyor, en azından bir şey kazanıyorsun.
-
bugünkü faiz oranı enflasyonu geçti demek için reel faizin pozitif olduğuna bakmak lazım, ki o da dönemsel olarak değişiyor. benim gördüğüm, faiz kavramı enflasyonun üstüne çıktığında bile vade sonuna kadar kimse rahatça reel anlamda kazançlı çıkmıyor. bu yüzden mevduata kısa vadede sığınsam da, uzun vadede portföyü çeşitlendirmeden bir gün reel zarar yazmak mümkün.
-
kağıt üzerinde asla yetişmez, çünkü stopaj kesintisi ve banka makası gerçek getiriden aşağı doğru tırtıklıyor; bunu kişinin yumurta akı bile kabul etmeye gönüllü değil. ama önemli olan beklenti tarafı: kıdemli ti mesai arkadaşının garanti gördüğü yerde tahmin gerçekleşirse reel kısmı birkaç kadar kopcoş oynuyor. ben maruz kaldıkça kur bazı aylar başabaşa geliyor diye öğreniyorum, faize adil demiyorum tam olarak.
-
aaacad asa 45 gel de bu işin matemliğini baştaya anlaеt. bankason gelen oran báş o
-
nominal faiz rakamı yüksek geliyor ama tüik enflasyonuyla reelini hesapladığımda param yerinde duruyor, bir şey kazanmış gibi olmuyor.
market fiyatlarına bakınca net sonuç şu: faiz kuponu sadece erozyonu biraz yavaşlatıyor, durdurmuyor.
-
afişteki faiz güzel görünüyor da stopajı ve aylık enflasyonu düşünce gerçek getiri çoğu ay sıfıra yaklaşıyor. geçen sene vadeli hesapta duran paramla market arabasını karşılaştırdığımda net bir erime vardı, mevduatı park yeri gibi görüp reel kazanç beklememek gerek.
-
resmi enflasyonla mevduat faizini yan yana koyunca nominial getirim yüzde 50 görünürken reel olarak hâlâ eksiye yakınım. getiriyi hesaplarken stopaj ve iki yıllık tahvil faizini de denkleme katınca hiçbir zaman resmi rakamdaki
