evde oturmanın huzuru var ama tapuda ölü bir sermaye tutuyorsun, kiracıda kalırsan o para fonlarda ve hisselerde çalışmaya devam ediyor. ev kira getirisinin son yıllarda mevduat ve tahvilin altında kalması da cabası; türkiye'de çoğu zaman hesap yapınca kiracılık + yatırım öne geçiyor
portföy çeşitlendirme derdimiz.
kâğıt üstünde kira çok pahalı, kredisiz ev sahibi kârlı görünür. bir de rakamı kâğıda dökelim: aylık kira, peşin ödenecek peşinat, üzerine çekilen kredinin faizi, tapu harcı, noela, aidat, tefe eşya masrafı... bunların topldıbını kiraya oturup ana para faizinide biriktiren biriyle kıyaslayınca bazen iki senaryo arası makas ateş budağıdır budur, bazı bazen gerçekten çok açılıyor.
bunun makro tarafı enflasyon ve reel faiz. evin değeri artıyor mu artmıyor mu tartışmasının yanına şu soruyu koyardım: o evi satmadan mı nakite çevireceğim, yoksa 'kağıt üstünde zengine mi oynayacağım?' cevabınıza göre 'yakınırım dirim yanlış tuş' olmasın diye kararı oturup yeniden veriyorsunuz.
bu soruyu faturalara bakarak cevaplayanı ben pek anlamıyorum, kâğıt üstünde kirada kalıp endeksin -mesela- uzun vadeli ortalamasını yakalayan insan her zaman daha kârlı çıkıyor. ama işin psikolojisi kâğıtta görünmüyor: ben kiraya eklenecek her artışı gördüğümde kendimi kötü hissetmeye başladım. yine de şunu dürüst söylemek lazım, acil durumda parayı fona attıysanız satabilirsiniz, ama işi düşen ev sahibinin kaç haftada sattığını üç ayrı arkadaşımın hikâyesinden biliyorum. benim çıkarımım, sadece getiri hesaplıyorsan sen açık ara mantıklı görünüyorsun ama uygulayamayacaksan bu tartışmanın zaten anlamı kalmıyor.
Kirada olup ( şu an ki duruma , vadeye göre ) bankada yatırım yapmak.
Mevduat geliri.
