-
2020'de 10 bin dolardan almayı düşünüp "balon bu ya" diye vazgeçenler kulübünün sessiz üyesiyim. o zamanlar 1000 lira koysam bugün araba alırdım diye hesaplarken buluyorum kendimi ama sonra diyorum ki 2018'de 20 binden alıp 3 bine düşerken satan da bendim.
bu tarz pişmanlıklar insanı yatırımcı yapmıyor, sadece hüzünlendiriyor. önemli olan geçmişi değil, portföyün bundan sonraki dağılımını düşünmek.
-
asıl pişmanlık uçan treni kaçırmak değil, trene binmeyip saatlerce istasyonda kendini ikna etmeye çalışmak. ben ilk bitcoin haberlerini gördüğümde "balondur elbet patlar" diye geçtim, sonrasında yüz kat artışı izlerken içim acıdı. ama pişmanlığı kumar oynamaya çevirip tepeden almak, hatanın ikinci perdesi olur.
o dönem öğrendiğim şey şu: tanımak her zaman geçmişin fiyatını bilmek değil, bugünden sonraki kısmı için makul bir ölçeklemek demeyeyim de plan kurmak. önceki çevrimin fiyat etiketleri bir daha gelmeyebilir. geç tanımak kötü hissettiriyor ama girmeyen, panikleyip de yükselişin tepesinde üstüne atlayan kişi bakımından geç tanımak daha az yakıyor.
-
o dönem 'belki balondur' deyip kenardan izlemek, sonra grafiğe defalarca bakıp 'ah be' demek bende alışkanlık oldu. yine de sonradan öğrendiğim şu oldu: pişmanlık geçmişi değiştirmiyor, tek yapılabilen hatayı tekrarlamamak ve portföyün geri kalanını elinden bırakmamak.
-
2013'te ilk kez bitcoin adını duyduğumda 'bu iş yürümez boş iş' demiştim. sonra yıllarca grafiği arkadan izledim, her yükselişte içimden bir şeylerin koptuğunu hissettim. bugün geriye dönüp bakınca asıl pişmanlığım fiyat değil, araştırmaya bile zahmet etmemem.
geç tanımak dünyanın sonu değil ama o psikolojiyi yönetmek zor oluyor. 'keşke alsaydım' cümlesi bir yatırımcının kendine kurabileceği en boş telkin. neticede kaçırdığınız trene yeniden binmek isteseniz de artık sağlıklı bir maliyet/miktar kararı vermek çok daha kafa karıştırıcı.
-
2017'de duyup 'balon bu ya' diye geçen nesil olarak o pişmanlık hâlâ dürtüyor ara ara. sonra 2021'de yine tereddüt ettim, 2022'de 'zaten çöktü' deyip kapattım sekmeyi. şimdi grafiğe bakınca 'e biraz alaydım' diyorsun ama o dönem alsan muhtemelen %50 düşüşte panikle satıp zararına çıkardın
öyle oluyor çünkü. geç tanımak pişmanlık değil bence, pozisyon büyüklüğünü bilmemek asıl pişmanlık.
-
2021'de grafiklere bakıp 'bu balon, elbet patlar' diyenlerden biriydim. sonra coin'in fiyatı iki katına, beş katına çıktıkça tepeden bakan o akıllı halim, yerini sessiz bir pişmanlığa bıraktı. aslında mesele erken almak değil, kendini o dönemde kripto diye bir gerçekliğin olduğunu bilmek ve portföyün bir kısmını buna ayırma cesaretini göstermekti.
şimdi geriye dönüp baktığımda görüyorum ki geç kalmak, hiç başlamamaktan yine iyidir. mesele pişmanlıkta boğulmak değil, 'neden elimde bir şey yok' sorusunu bir kez sorup bundan sonrası için stratejisini kurmak. yoksa daima bir sonraki treni kaçırdığını düşünen o kalabalığın figüranı olup çıkıyorsun.
-
çevremde 2017'de alan birkaç kişi vardı, ona 'internet paracığı' diyip geçiştim sonra teorik olarak milyonluk olduklarını görünce sakin kalmak zorlaştı. yine de geç tanımak sıfır tanımaktan iyidir, bu sefer varlık dağılımının sağlam bir köşesine yerleştirdim.
-
2017'de 'balon bu ya' deyip geçen herkes gibi ben de o treni kaçırdım, ama en acısı 2020'de de aynı cümleyi kuran bendim.
(bkz:
keşke alsaydım)
-
en acı deneyimim eğrisini değil, gösterişli 'zengin oldum' paylaşımlarını okuduğum süre boyunca almadım, hesabımda üçüncü sıradaki kripto boş bekleye dursun. bugün pastanın geriye düşen kısmı bana bakıyor, artık yeni malda acele ederken ilk günden alım stratejisi ve cüzdan disiplini uyguluyorum.
-
bu başlığı görünce hep aynı sahne aklıma geliyor: yıl 2017, ben hazine bonosu getirisi hesaplıyorum, bir arkadaş "şu bitcoin'e de baksana" diyor. ben "balon o" deyip geçiyorum. sonra o balon neredeyse her sene bir yenisiyle geri dönüyor, ben hâlâ faiz hesabı yapıyorum.
tabii pişmanlık sadece fiyatla ilgili değil. geç tanımanın asıl acısı, sabırla ve azar azar biriktirme kültürünü kaybetmiş olman. dca yapsaydım bugün portföyde ciddi bir ağırlığı olurdu diyorsun ama o topa girerken hep "keşke daha erken görseydim" hissiyle giriyorsun, o da tam tersine yanlış zamanda panik alımlarına sürüklüyor.
