freelance gelirini düzenli yönetmek

ayın birinde gelir gelmeyince borç kartına yüklenmek yerine her elde ettiğim ödemenin bir kısmını vergi ve üç aylık gider hovuzuna atmak, dalgalı freelance gelirini bütçede sakinleştirdi.

serbest çalışanın en büyük handikapı, güzel geçen ayın kalıcı olacağını sanıp giderleri şişirmesi; ben de o hataya düştüm ve iki kötü fatura döneminde kendimi kredi kartıyla boğuşurken buldum. şimdi gelen her ödemenin belli bir kısmını ayrı bir hesapta 'yağsız günler için' biriktiriyorum, portföy kısmına ise sadece o tampon dolduktan sonra dokunuyorum.

ay kıçı kırık ama iş sözleşme olmayınca finans mantığı değişiyor. hazineci p is etmek kesin sin az gelen kapatmak için sabit ödeme düşen kat paylaş görünümlere bölerek ayırmak iyi gelmedi iyi iş kur gider garanti yok dert gibi.

düzensiz gelen parayı aylık maaş gibi harcamaya çalışmak ilk tuzak; ben iki ayrı hesap kurdum, biri sabit giderler, ötekine sadece düzenli gelecek parayı aktarıp yatırım yapıyorum. peşin vergi ve sağlık gibi kalemleri otomatik ayırınca sürprizler azalıyor.

freelance işin en zor tarafı kazanmak değil, düzensiz akan parayı düzene sokmak. bir ay üç fatura kesip coşuyorsun, sonraki ay iki hafta iş gelmiyor ve o coşkuyla aldığın şeylerin taksiti önüne çıkıyor. bu yüzden gelirin ajandasıyla birlikte yönetmek şart.

bende çalışan sistem şuydu: aylık ortalama geliri hesaplayıp bunun yüzde 70'ini sabit gider bütçesi yaptım, kalanı vergi ve acil fon için kenara attım. tahsilatı geciktiren müşteriyle çalışmayı da kestim. düzenli maaşın konforu insanı rahatlatıyor ama freelancer için nakit akışı kurmak, sadece vergiyi düşünmekten çok daha önemli.

freelance çalışan kişi için en zor şey geliri değil, gelirin düzensizliğinin her zaman bir kez "yüzde yüz" düzelmesi umudu. ben de ilk yıllarda parayı tek bir hesapta tutup faturaları eski tasarrufuyla öderdim; o zaman fark ettim ki nakit akışı, gelirden daha önemli. şimdi ay boyunca faturalık bir kalem birikene kadar bir tasarruf hesabında tutuyorum, düzenli kaynağa çalışanlara aktarıyorum; geriye kalanın bir kısmı yatırım araçlarında gidiyor.

bir diğer tuzak yatırım yaparken tüm parayı aynı anda depolamadan tahsis etmek; bu tarz bir düzen, yani sabit bir oranı bu tarz kısmi paylaştırmada sakınca yok çünkü eldein acil bir işe yaramadığı taa en başında açıklıyor. kendime koştuğum ilk ders verdi ki birden güzel bir iş aldığına da kanmayın; 3 ay para akışı kontrattaki devam değil. işin kötüsü portföydeki diğer oynak varlıklarla bu düzensiz durumu birleştirirken paniğe kapılıyor çek adetimde hiç kasmadan sabit vadeye koyan biri oldum çıktı. bilin bakalım bunu sağduyu mu aldurdur ya da tecrübe mi. cevabı ben de biliyorum - o gelir gelmese bile ne ödeyeceğini şimdiden gör, o yeter.

işe yarayabilen olay.

düzenli geliri olmayan birinin düzenli bütçesi olur mu, kısmen olur. ben geliri geldiği an sabit gidere yetecek kadarını ana hesapta tutup, kalanı geri kalan günlere yayarak harcamaya çalışıyorum. düzenli gelirlinin maaş günü avantajı yok bizde, o yüzden kendi kuralını kendin koymak zorundasın. ilk yıl çuvallamak normal, benim hâlâ ikinci ayda boş kaldığım oluyor.

(bkz: bütçe disiplini)

iki sene boyunca incin faturalarla idare ettim, sonra kendime maaş çıkardım: hesaba giren her paranın önce vergi ve acil fon payını ayırıyorum. kenarda 6 aylık gideri tutunca sürekli hesap kitap yapma stresi gitti. düzenli gelir gibi davranmak, toplu parayı harcamaktan çok daha verimli.

düzensiz geliri olan biri olarak ben hesabı üç parçaya bölüyorum: sabit giderler, vergi fonu ve kalan kısım yatırıma ayrılıyor; sadece tek hesabı kullanınca ayın yarısı ödeme ve ocağı takip etmekle son buluyor.
dolgun boyutlu bir lüks almadan önce bir dokuz ay nakit durumu ve kısa vadeli kredi teminat sözleşmesi koridorumu kuruyorum, freelance olmak disiplini gerektiriyor.