-
kredi faikiyle borsa getirisi arasındaki farkı hesaplamadan girersen ocak ayında sürekli para yatırıyorsun ama bakiye artmıyor. ben bir kere 12 taksitle kredi çekip mevduat faikrine koydum, stopaj ve enflasyon tribinde reel olarak ekside dondum muhtemelen. takriben aynı parayı krediyi kapatmadan oynatmak insanda realite hissini bozuyor.
riskli kısmı şu: kaldıraç gibi çalışıyor bu şey, pozisyona yatırdığın tutar sabit kalıyor ama sağlığın sabit kalmıyor, taksit gelince panik satışı yapıyorsun. biliyorum, özeleştiri: gereksiz iş, vadeli olduğu sürece geriliyor insan. bu tip durumlara sokan sistemelre girmeden önce iyice düşünmek lazım.
-
aylık yüzde üç dört faizle borç alıp borsada daha fazlasını kazanma planı kağıt üstünde güzel; getiri vergisi ve vade baskısı hesaba girince kaldıraçla aynı kapıya çıkıyor.
-
yüzde 3-4 faizle borçlanıp enflasyon üstü getiri hedeflemek kağıt üzerinde mantıklı görünüyor ama vade farkını ve vergiyi hesaba katınca iş değişiyor. geçen sene bunu deneyip endeks düşerken taksit ödemek zorunda kalanları gördüm, kaldıraç herkesin kaldırabileceği bir yük değil.
-
ihtiyaç kredisini çekip doğrudan borsaya ya da coin'e yatıran arkadaşların hikayesini her yıl dinliyorum ve genelde sonu aynı bitiyor. yüzde 50 getiri hedeflerken öbür taraftaki faiz aylık akıyor, kredi taksidi vadenden önce geliyor ve sen pozisyonu tutmak yerine rüzgarda savrulan hisse için satış tuşuna bakıyorsun. tavsiyede bulunmak değil niyetim ama matematik şu: 12 ay vadeli bir kredinin getiri beklentisi ile hissenin volatilitesi uyumlu değil.
bir de şu var ki anaparanın dört katına krediyi basıp 'batarsa batarım' diyenlere özenme duygusu var, aslında bunun adı yatırım değil tedirginlik yönetimi. özeleştiri de vereyim: 2022'den önce ben de hisse birkaç hafta yeşillenirse 'keşke kredi çekseydim' dediğim oldu, sonra o hesabı yaşamadım iyi ki de yaşamadım. yatırım sermayesi borçlanarak büyütülebilir evet ama sadece gelir döngüsü o borcu karşılıyorsa, yoksa psikolojiye yenilenekar getirirken zarara uğramak garanti.
-
ihtiyaç kredisiyle yatırım yapmanın tek sigortası öngörülebilirlik olabiliyor. faiz sabitken altın ya da endeks 12 aydan kısa vadede her istediğini veremeyebiliyor. ben portföy basketimim baz baz çekerek taksit yetiştirdim, kavurga yedim istemeyeceğim cinsten. (bkz:
kaldirfli yatayim) sadece temettü ile, faizi ve kur farkını üst üste koyunca riskin göründüğünden çok daha yüksek olduğu bir yol bu, söz konusu acil nakit ihtiyacıysa hiç önerilen bir yol değil.
-
bu iş faizle portföy almak gibidir, beklentinin çok üzerinde getiri lazım ki aylık taksitler gelirini yemesin. çakılmada krediyi edinmiş kişi hem üstüne biner hem de satmak zorunda kalır diye bunu hiç tavsiye etmiyorum.
-
bunu deneyen tanıdığım var, faiz getirisi kredi faizini geçmediği her ay cebinden ekstra ödemek zorunda kaldı. kaldıraç her zaman kazandırmaz, ters hareket edince getiriden çok borç birikiyor.
-
matematiği baştan bitiyor bir kere: mevduat faizi veya düzenli bir getiri belli bir yerde dururken, kredinin faizi ayrı bir gerçek. borcun maliyeti yatırımın getirisini geçmiyorsa ne olur, o zaman kâr kenara yazılır. geçiyorsa zarar direkt faiz olarak düzenli düşer, üstüne bir de vade stress binip stres kat dozunda geliyor.
kaldıraç bazen hazırlıklı biri için makul bir alet olabilir. ancak ihtiyaç kredisinin vadesi vadeli bir hisse pozisyonunun zaman ufkuna uymazsa, taksit günü gelip fiyat uygun değilse seni pozisyon azaltmaya zorlar. o noktada ne enflasyon derdin ne hikâye dinlersin, sadece nakit yetiştirme derdine bakarsın.
-
faizi enflasyonun altındaysa cazip görünüyor ama getiri garantisi olmadığı an bütün hesap çöküyor; taksit ödemesi gelirken portföyün yüzde 20 eksi yazdığını düşün. krediyi taksitle kapatma baskısı yüzünden iyi pozisyonu zararına bozdurursun, yani hem faiz hem fırsat maliyeti ödersin.
-
getiriyi önden hesaplayıp faizi geri plana atmak çok klasik bir hata, senelik yüzde elli faizli parayla aldığın hisse üç ay sabit kalınca anlıyorsun ki aslında yatırımı değil borcu finanse ediyorsun.
