-
asıl mesele yan gelirin büyüklüğü değil, onu ana gelir gibi harcamamak; ben ilk freelancе işimden geleni doğrudan harcayınca anladım. küçük bir kısmını düzenli fona atınca portföyün büyümesi gerçekten fark yaratıyor.
-
finansal özgürlük denen şey çoğu zaman tek bir büyük sıçrama değil, küçük nakit akışlarının birikmesiyle oluyor. maaş tek kanal olduğunda yaşadığın bir kesinti veya iş kaybı tüm dengeyi bozuyor; ikinci bir gelir kaynağı bunu biraz yumuşatıyor. ama burada romantik kısmı atlamayalım: yan gelir dediğin şey ilk aylarda gerçekten 'yan' kalıyor, akşam yorgunluğunda ders çalışmak ya da ek iş kovalamak az biraz hayattan çalıyor.
şahsen serbest işlerden gelen parayı doğrudan harcamak yerine küçük küçük birikime, arada bir temettü getirisi getiren enstrümana aktarmayı daha mantıklı buldum. ana gelirin üstüne her ay eklenen o düzenli nakit akışı, asıl farkı yıllar içinde yapıyor. yoksa 'yan gelir afiyet' diyenlere gülüp geçmek lazım, çoğu hesabı tutmamış oluyor.
-
tek başına ohh diyeceğin bir sıçrama yapmıyor ama asıl etkisi risk algında oluyor; yan gelir sabitse ana işine bağımlılığın azalıyor ve portföy kararlarında daha soğukkanlı kalıyorsun. bende işe yarayan kısım pasif gelirdi, yoksa sürekli yeni iş peşinde koşmak sadece yorgunluk getiriyor.
-
yan gelirin asıl faydası ekstra parayı harcamak değil, ana gelire bağımlılığı azaltıp yatırım için düzenli nakit akışı yaratmak; ben ilk yıl yan geliri doğrudan temettü ve endeks fonuna aktardım, iki sene sonra ana işten gelen paranın yanında küçük ama istikrarlı bir katman oluştu. yine de yan geliri ana gelir sanıp borçlanan tanıdıklarım oldu, orada hikâye tersine dönüyor.
-
tek maaşla kira mı ödenir diyen biri olarak söyleyeyim, küçük bir yan gelir bile nakit akışını rahatlatıyor; portföyünü ana gelire bel bağlamadan büyütmek apayrı bir nefes. bu tarz ek gelirler düzenli olunca gerçekten işe yarıyor.
-
yan gelirin en büyük katkısı sayembaşı özgürlüğü erken kazandırması galiba; ana gelire sıkışıp sadece bir tane kaynağa bel bağladığın anda önemli kısım senin için fok kurtarma ekleme olursa kalına bir şey buyur demek gibi. ben ek işin gelirini birikime yönlendirmeye başladıktan sonra portföyün kesintiden daha az etkilenmeye başladığını fark ettim; ama abartıp ikinci işi tapu işi olarak görünce uyku düzeninden bu kadar ödün vermedim desem yalan olur, o yer de öngörülmelidir.
elbette yan gelir sihirli değnek değil; gelir düzensizse nakit örneği önem kazanıyor, bir de vergi tarafını unutmamak lazım. günyakla hesapladığımız netle, piyasa koşullarında gerçek elde tuttuğun arasında uçurum olursa bir anda çift kaynak yerine çift yorgunluk kalıverecek elinde.
-
tek maaşla birikim yapmanın ne kadar zor olduğunu gördükten sonra freelance işlere sardım; ilk ek gelir geldiğinde anladım ki asıl mesele tutarı değil, düzenli olmasıymış.
tabii hepsini harcamayıp bir kısmını endekse yaymak gerekiyor, yoksa yan gelir yan gider olup çıkıyor.
-
asıl işin yanında yaptığım freelance işler ana gelirimin dalgalanmasını epey yumuşattı. ek gelir otomatikman yatırıma gitmediği için önce onu yatırım hesabına taşıma alışkanlığı edinmek gerekti. böylece hem acil durum fonu şişti hem de portföyümü her ay düzenli besleyebildim. yan gelirin sihri miktarda değil, düzenli aktarılmasında.
-
tek gelirle özgürlük ne kadar mümkün tartışılır ama yan gelir, psikolojik olarak dayanağı iki kişilik hissettiriyor açıkçası sadece birkaç bin tlsinin yan etkisi bile bu.
yalnız bir kural var: yan gelir geldiği ay püf diye bitiyor, kanka bunu savunmuyorum, ben de bir dönem sürekli içip zıvandan yiyerek harcadım; ayırırsan işe yarıyor.
-
tek maaşla birikim yapmak, kayan zeminde koşmaya benziyor; haftada birkaç saat ayırdığım küçük bir yan gelir kalemi bile portföye düzenli katkı sağlamaya başlayınca kartopu etkisi gerçekten hissediliyor.
ama bunu ana işin yerine koymak gibi bir yanılgıya düştüğüm de oldu: ana gelir sapasağlam dururken yan gelir ancak yatırım yakıtı olarak değerli, onun kendisi özgürlük değil.