emeklilik için ne kadar birikim gerekli

bu soruya tek rakam vermek mümkün değil ama hesabı yapmadan konuşmak da laf kalabalığı bana göre. benim kendime sorduğum ilk şu olurdu: emekli olduğum gün aylık gideri tahmin edebiliyorum, ikincisi ise birikimimin o günkü doğrudan ürettiği nakit ne olur. diyelim aylık 30 bin lira bugünün rakamıyla giderim var; enflasyonu hesaba katınca üzerinden geçen yıllara göre bu rakam gerçek alsa bile tepetaklak değişebiliyor. temettü, mevduat, kira gibi emeklilik öncesi düzenli gelire eşdeğer şeyler yoksa portföy beni taşıyabilir mi, önce ona bakıyorum.

ben genelde ihtiyatlı bir yaklaşım tercih ediyorum: yıllık giderin 20-25 katı bir portföy rakdıbını basit kural olarak kendime not etmiştim, ama buna varırken agresif getiri varsayımlarıyla kendini kandırmamayı önplanda tutuyorum. ne kadar çok erken başlanırsa bileşik getirinin o kadar uzun nefes alacağı ayrı konu; sabır yerini panik alırsa hesabın tümü sallanır.