-
kaldıraç denen şey aslında bir hızlandırıcı; kazancı da hızlandırıyor kaybı da. 10x ile girip iki gün içinde hesabı sıfırlayan çok kişi tanıyorum, ben de bir tanesiydim bir ara. olay şu: 1000 liran varken 10.000 liralık pozisyon açıyorsun, fiyat %10 tersine giderse teminatın buhar oluyor. %10 hareket kriptoda öğle arası yemeği gibi bir şey.
yani mesele cesaret ya da öngörü değil, matematik. kaldıraç arttıkça likidasyon mesafesi kısalıyor ve piyasa sana sormadan stopu koyuyor. ben artık mümkünse spot takılıyorum, kaldıraç kullanacaksam da teminatı bozdurmayı göze aldığım kadarıyla sınırlıyorum. yanan hesap sayısı düşmediyse de sebebi belli, o rahatlık hissi pahalıya patlıyor.
-
kaldıraç denen şey aslında iki ucu keskin testere; 10x girip %10 ters harekette hesabın yarısını buharlaştırırsın, %20'de likidasyonla işlem kapanır. ben de bir dönem küçük bir pozisyonda 5x ile rahat rahat işlem açtım derken gece yarısı viop tarafında bir hareket geldi, sabah kalktığımda teminat çağrısı mesajı ile uyandım. sonra da öğrendim ki kaldıraçla kazandığın para insanı 'ben bu işi biliyorum' moduna sokuyor, halbuki o para kazandığın becerinden değil, sadece pozisyon büyüklüğünden geliyor.
-
kaldıraç bir araç, problem araçta değil onu kullananın kolunda. 10x ile girdin ya, pozisyon %10 ters düştüğünde teminat tamamlama telefonu çalıyor. o telefonu geciktirmenin tek yolu daha çok para yatırmak, o da en kötü tuzak: nasıl olsa "ecdadın kanı"yla döner diye dövizde, vadeli kısımda aynı hatayı tekrarlıyor insan.
en çok görülen senaryo şu, 20x'te kâr yazıyorsun, hırsa kapılıp karşı pozisyona geçiyorsun, stop koyman gerekiyormuş ama "likit olmam" deyip koymuyorsun. sonuç: teminat çağrısı da mosmor oluyor. kalanı: gece 03:00'te grafiğe bakıp "iyi ki dipten almışım" yalanını söylemek.
-
kaldıraçla on kat pozisyon açan arkadaşım vardı, küçük bir terslikle sabah kalktığında hesap sıfırlanmıştı; kimse kredili likidasyon uyarısı gelmeden olmuyor sanmasın. kolayca zengin olma fikri kötü değil, sadece çoğunlukla böyle sonuçlanıyor.
-
geçen sene 10x kaldıraçla bir günde hesabın yarısını erittim, ekranı kapattığımda elimde kalan tek şey 'bir daha asla' yeminim oldu. kaldıraç size sadık bir arkadaş gibi tik atarken yakın durur, sonra tek mumda seni tasfiye eder ve arkasına bakmaz. 3x üstüne çıkmama kuralım var artık, o gün zor akıllandım ama akıllandım. (bkz:
tasfiye çok acı öğretir)
-
yüzde 10 kaldıraçla bir gecelik tren haberi hesapları uçurmaya yetiyor, likidasyondan sonra hâlâ 'aslında haklıydım' diyenleri çok okudum. ben de o yoldan geçtim, temmettülü hisse biriktirmek bunun yanında sıkıcı ama en azından hesap sıfırlanmıyor.
-
kaldıraçta asıl yakan şey yön değil, pozisyon büyüklüğüdür; 10x ile yüzde onluk ters hareket teminatı sıfırlamaya yeter. o yüzden stop koymak değil, pozisyonu küçük tutmak hayat kurtarıyor, bunu da bir gecede öğrendim diyelim.
-
kaldıraç, getiriyi de zararı da aynı oranda büyütüyor. teminat tamamlama çağrısı geldiğinde pozisyonu kapatacak nakit yoksa sistem otomatik olarak tasfiye ediyor, yani hesabı senden önce o kapatıyor. bir gün içinde %50 düşen bir varlıkta 5x kaldıraçla uzun pozisyonda olmak, tek seferde portföyün tamdıbını kaybetmek anldıbına geliyor. hedge fonların fx piyasasında ciddi teminatla bile battığı dönemler oldu, bireysel yatırımcı için stop-loss disiplini bu yüzden kaldıraçtan daha önemli.
bunu acı şekilde öğrenenlerden biriyim. ilk kaldıraçlı işlemimde 01:00 civarında gelen bir likidite hareketiyle hesabın %80'i buharlaşmıştı, sonrasında geri çıkarma çabası da kalan kısmı götürdü. kaldıraç kullanacaksan pozisyon büyüklüğünü portföyün maruz kalabileceğin %1-2 riskiyle sınırlamak şart. yoksa bu iş matematik oyunu değil, kumar oluyor.
-
hesabımda 100 dolarken 10x ile gireyim de şanslıysam kazanayım mantığıyla hareket ediyordum, likidasyon fiyatı görünen o iki kırmızı çizgiye gelince hiçbir şey yapamadım. o piyango bileti tutarsa ne olacağını hiç düşünmemişim, sadece batmayı düşünmüşüm.
-
kaldıraçlı işlemde yanan hesaplar genelde tek bir ters harekette eriyor, çünkü marj azaldıkça karar alma mekanizması da bozuluyor. bir dönem 10x ile on kat heyecan aradım, sonuç on kat hızla teminat tamamlama çağrısı oldu; şimdi o ekrandaki volümün yarısı kadar pozisyon açmıyorum.
