• bugün (94)
  1. düzensiz geliri yönetmenin ilk kuralı, gelen parayı tamamı harcanabilir görmemek. ben şöyle yapıyorum: her ödeme geldiğinde önce vergi ve birikim payını ayırıyorum, kalan kısmı yaşam giderine bölüyorum. yani hesabımda kesintisiz bir 'sabit prim' kendime ödüyorum, gelir düzensiz olsa da hayat simüle edilenden yürüyor.

    ayena serbest çalıştığım dönemde tek kalem büyük işe bel bağlayıp gelen parayı anında harcamıştım; ertesi ay iş gelmeyince faizi olmadan sıkışmak koydu. o yüzden bu tarz dalgalı gelirlerde üç-dört aylık gideri yedekte tutmak şart. kulak ardı etmeyin, nakit tamponu freelancer'ın sessiz ortağıdır.
  2. düzenli gelirde birikim yapmak 'ay sonunda kalanı aktar' gibi kolayken freelansta o iş tersine dönüyor; kaynaksız gelirin bir sonraki ay ne olacağını bilmiyorsun. o yüzden önce kendi 'güvenlik ağı' birikimimizi konuşuyoruz: hemen hemen 3 ay, yoksa ideali 6 ay gideri karşılayacak oranda likit bir meblağ, ki bunu kısa vadeli mevduat ve para piyasası fonuyla tutmak mantıklı. ayrıca gelir birikince ay sonu değil 'önce vergi ve birikim, sonra harçlık' düzenine geçmek gerekiyor. bende de para bir kereler cebe girince harcamaya başkim geliyor.

    uzun için ise freelance'te yüksek kümülatif getiri güzel ama sağlam düzeyde kilo içinden çekmek, birebir alternatifleri değerlendirmek; sonra nakit akışı bozulmasın. yani ne kadar birikimi aydın göster vade arttır, bir de fazla nakit düşmesin diye kısmi taşımada temel endeks alımlarını sürdür. kime göre birikim derseniz, aslında dikin değişmeye devam etmesi; benimsisen ise hacim ve disiplin.