• bugün (97)
  1. abd hissesi alıp temettü kazanınca 'oh iyi para' diyorsun ama mart ayında beyanname verirken o güzel kârın bir kısmını devletle paylaşıyorsun; vergi konusunu sonradan öğrenmek yerine işlemi yapmadan önce mali müşavire danışmak gerekiyormuş, tecrübeyle sabit.
  2. yurt dışı hisse almak, klasik türk yatırımcısının başını en çok ağrıtan bürokratik hikaye. önce beyan, sonra ödeme, en sonda niye iki kere vergi ödüyorum diye kafayı yeme kısmı var. abd'deki stopaj mı, türkiye'deki gelir vergisi beyannamesi mi diye soruyorsan cevap çoğunlukla
  3. yurt dışı hissede stopaj sonrası kağıdı sattığında kar ettiysen beyanname doldurman gerekiyor. birkaç parçaya kısaca şöyle: yıllık beyanda, matrix'teki 'hisse senetleri' bölümüne kadar menkul sermaye iradı kısmına kazançlarını yazacaksın. maliyet kartı vermediğin için kendim hazırlayıp matbu 302 belgesinin ilgili kısmına gömüp geçmiştim.

    iyi organize etmezsen iş uzar. birkaç aracı kurum varsa ek ifade tek tek e beyan sayfasında teker teker giriyorsun. her sattığın işlem tek tek matbaa belgesine yazılacak. kesinti olarak bankadan sonradan geliyor, beyan etmezsen sadece TR borsa durmana bakmıyor: koltuğun altinda bir borç gittikçe kabarır; o harç senden çıkacak, bunu km deken beş dk öğrendim, hiç başlangıç bitene ilişkin duran. yatırımcı takasını aylık dokümü tutarsan yıllık ek beyanda komisyon düzeni kolaylaşıp, hesap özetini c kart üzü mü gider.
  4. midas üzerinden aldığım abd hisselerinde beyanname olayını ilk sene es geçince başıma iş açılacak sandım ama sonradan öğrendim ki belli bir tutarın altında kalan kazanç beyana girmiyormuş. yine de temettü ve satış kazancı için beyanname vermek gerektiğini, bunun da mali müşavir masrafı doğurduğunu hesaba katmadan getiri hesaplamak yanlış olur.
  5. temettü vergisi stopajın yanında bir de yıllık beyan kısmı var, kazancı realize etmesen bile dekontları saklaman gerekiyor. ilk senede bunu geç öğrenip mali müşavire koşa koşa giden çok kişi tanıyorum.
  6. abd hissesi aldım diye sevinirken temettü stopajı ve beyanname gerçeğiyle tanıştım, hesapta görünmeyen kalem çıkınca şaşırıyorsun.

    (bkz: stopaj)
    bakınız bu tarz beyan işi önceden öğrenilmezse sene sonunda üzüyor.
  7. yurt dışında gördüğüm temettü ve satış kazancının kazançları için beyan eşiği yıl yıl değiştiği için aracı kurum ekstrelerini silmemek ders oldu, yoksa sonradan epey zaman ve ceza sürpriziyle uğraştırıyor.
  8. temettü ve kâr realizasyonunda beyan yükümlülüğü sadece türkiye kaynağıyla sınırlı değil ki, yurt dışı kazanç için yine burada beyan veriyorsun ve aracı kurum otomatik stopaj kesmiyor. buna ek olarak hesabın bulunduğu ülkeyle arada bir muafiyet anlaşması varsa stopajın bir kısmını mahsup edebiliyorsun, ancak beyanı yine elden yapmak zorundasın, bu kısmı çoğu aracı kurum klinik biçimde anlatmaz.
  9. yurt dışı hisse alınca kazanç güzel de, hazine o kazancın ortağı olduğunu unutmuyor. alım satım kazancı beyana tabi, temettüde ise abd zaten kaynakta kesiyor, türkiye'de de beyan edip mahsup meselesi giriyor işin içine. çoğu kişi ilk yıl bunu atlıyor sonra gecikme faiziyle tanışıyor, bizzat benim gibi. mali müşavir ücreti başta gereksiz görünüyor ama düzenli yurt dışı işlem yapan için kendini amorti ediyor.
  10. yurt dışı hisse alacağınız zaman kafanızdaki plan net olsun, zira almak kolay kısmı; sancı beyan aşamasında başlıyor. gelir idaresi tarafında mesele temettü ve satış kazancı diye ikiye ayrılıyor; temettüde stopaj zaten kaynağında kesiliyor, geri kalanı beyan ediliyor. satışta ise kazanç varsa beyan var, zarar varsa mahsup tartışmalı.

    yıllardır şunu görüyorum: çoğu kişi eurobond ve abd hissesini satın aldıktan sonra araştırıyor vergiyi. oysa hiçbir komisyon raprouyla mevzuat okumak bir yığın meşakkat. ben mali müşavirime her yıl aynı soruları soruyorum, adamcağız da gülümseyip aynı cevabı veriyor. uzun vadede en iyi hamle vergi konusunu pozisyonu açmadan önce çözmeniz, yoksa hesap sonradan bir muhasebe arkadaşına dönüşüyor.